تبلیغات
پزشكی - تهرانی‌ها با سیگار خداحافظی می‌كنند!

روز جهانی بدون دخانیات در سال‌جاری با شعار «جوانی عاری از دخانیات» در حالی آغاز می‌شود كه براساس مطالعات در دنیا سالانه حدود 5 میلیون نفر به‌علت ابتلا به بیماری‌های كشنده ناشی از مصرف انواع محصولات دخانی مانند سیگار و قلیان جان خود را از دست می‌دهند.

در كشور ما نیز حدود 10 میلیون نفر روزانه به‌طور متوسط هر یك 13 نخ سیگار می‌كشند كه اگر هزینه‌های بهداشتی- درمانی تحمیل شده نیز در نظر گرفته شود، بیش از 3 هزار میلیارد تومان سرمایه كشور عمدتاً از قشر با درآمد كمتر جامعه هدر می‌رود.

با این حال امسال ظاهرا شهرداری تهران برای ایجاد پایتخت بدون دخانیات پیش قدم شده و قرار است اقدام به تصویب آیین‌نامه‌ كنترل دخانیات كند؛

آیین‌نامه‌ای كه ابتدا در ارگان‌های مربوط به شهرداری اجرا خواهد شد و بعد به‌صورت فراگیر در سطح شهر تهران به اجرا در خواهد آمد.

دكتر علی‌اصغر فرشاد، عضو هیئت‌مدیره كمیسیون سلامت شهرداری تهران، مدیرعامل انجمن زندگی بدون دخانیات و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشكی ایران در رابطه با نحوه اجرای این آیین‌نامه در این گفت‌وگو بیشتر توضیح می‌دهد:

  •  آقای دكتر امروز روز جهانی بدون دخانیات است و شعار آن هم «جوانی عاری از دخانیات»؛ بحث را از اینجا شروع كنیم كه وضعیت استعمال دخانیات و عوارض آن در میان جوانان و در سراسر دنیا چگونه است؟

سازمان جهانی بهداشت معتقد است كه دومین علت مرگ و میر مردم كه سالانه 5میلیون نفر برآورد شده، دخانیات است. روز جهانی بدون دخانیات هم بهانه‌ای‌است برای ترغیب مسئولان در سراسر دنیا كه به فكر این معضل باشند.

چون 5میلیون مرگ عمدتا در كسانی است كه 20 تا 25 سال زودتر از سن طبیعی می‌میرند. مطالعه سازمان جهانی بهداشت نیز نشان داده اگر روزی یك هواپیما در نقطه‌ای از جهان سقوط كند، تمام مسئولان و مردم را نگران می‌كند.

در حالی كه برآورد 5 میلیون مرگ در سال عبارت است از حدود 4هزار سقوط هواپیما در روز. از طرفی سقوط هواپیما ناخواسته اتفاق می‌افتد و كسی مقصر نیست برای همین دولت‌ها و مردم به راحتی می‌توانند در دفعات بعدی جلوی آن را بگیرند در حالی‌كه مقصر اصلی مرگ ناشی از دخانیات كمپانی‌های چند ملیتی دخانی هستند كه سالانه 300 میلیارد دلار درآمد دارند و برای اینكه این درآمدشان از بین نرود، سالانه 100 میلیارد دلار به اشكال مختلف هزینه می‌كنند كه مصرف سیگار جاذبه پیدا كند.

حتی اگر به خیلی از پاكت‌های سیگار كه بسیار هم جذاب هستند، نگاه كنید می‌فهمید كه خیلی‌ها مایلند این پاكت‌ها را به‌صورت كلكسیون نگه دارند. تبلیغات سیگار  هم برای كشاندن جامعه جوان به سمت سیگار است.

  • پس آیا هنر این كمپانی‌ها فقط ترغیب جوانان به سمت سیگار است؟

بله چون این كمپانی‌ها معتقدند كه اگر جوانان وارد عرصه استعمال سیگار نشوند، آنها به مرور با مردن افراد سیگاری و پیر شدن آنها مصرف‌كنندگان خود را از دست داده و ورشكست می‌شوند بنابراین هدف‌شان كشاندن جوانان به این عرصه است.

برای همین سازمان جهانی بهداشت در دهه90 برای نخستین بار در حوزه سلامت معاهده‌ای را تنظیم كرد و ایران یكی از 6عضو هیئت رئیسه این كنوانسیون شد.

این كنوانسیون در مجلس ایران هم تصویب شد و بلافاصله بعد از آن هم قانون جامع كنترل دخانیات به تبعیت از آن تصویب شد و حالا باید اجرا شود.

  • اشاره‌ای به سیر نزولی یا صعودی مصرف سیگار در چند سال اخیر می‌كنید؟

متأسفانه روند مصرف دخانیات رو به رشد است، به‌طوری كه در سال1370درصد مصرف‌كنندگان سیگار14.16بود. همچنین در سال 78 به‌دلیل ممنوعیت تبلیغات دخانیات این رقم به11.7 درصد رسید ولی از سال 82 و 86 ، 2مطالعه با همكاری سازمان جهانی بهداشت انجام شد.

در سال 82، 14 درصد نوجوانان 13 تا 15 ساله در كشور ما یك یا 2 بار تجربه پك‌زدن به سیگار را داشتند. این عدد در سال 86 به 5/17 رسیده است. جالب‌تر این است كه متأسفانه سن شروع سیگار هم كاهش پیدا كرده است.

  • یعنی پایین‌تر از 13 سالگی؟

بله، ما فكر می‌كردیم كه سن شروع سیگار همان 13 تا 15 سالگی است، ولی این 2مطالعه نشان می‌دهد كه در سال 82، قبل از 10 سالگی 17درصد نوجوانان تجربه پك‌زدن به سیگار را داشتند و این عدد در سال 86 به 36 درصد رسیده است.

همچنین تعداد سیگاری‌های مداوم ما هم قبلا 2درصد بود كه الان به 3درصد رسیده است. به این ترتیب باید نگران افزایش این روند در آینده باشیم.

  • با این حال، در این میان یك عده از افراد هم سیگاری‌های غیرتحمیلی هستند كه آنها را هم باید در این آمار گنجاند. این‌طور نیست؟

دقیقا، آمار‌ مطالعات ما نشان داده حدود 38 درصد كودكانی كه سیگاری نیستند، در خانه‌هایشان در معرض دود سیگار اطرافیان هستند. همچنین در اماكن عمومی حدود 60 درصد كودكان در معرض دود سیگار هستند.

  • آقای دكتر شهرداری تهران از چه زمانی تصمیم به وارد‌شدن به عرصه تهران عاری از دخانیات گرفت؟

ببینید در حال حاضر سازمان جهانی بهداشت به‌دنبال تشویق كشورهاست برای اینكه یكسری نهادهای اجتماعی در راستای كنترل سیگار اقدام كنند، در این راستا برای نخستین بار است كه در كشورهای دنیا سازمانی مثل شهرداری مدعی شده است كه می‌خواهد شهر عاری از دخانیات را تشویق كند.

برای این كار هم مقدمتا این سازمان «شهرداری عاری از دخانیات» را مطرح كرد، به‌طوری كه اواخر سال 87 در كمیسیون سلامت شهرداری تهران بحث شهرداری عاری از دخانیات مطرح شد و آیین‌نامه‌ای در این زمینه قرار است ابلاغ شود كه متاثر از آیین‌نامه جامع كنترل دخانیات است؛ منتها شهرداری تهران سردمدار اجرای این قانون است و امیدواریم این كار الگویی برای سایر شهرها و كشورهای اطراف شود.

  • منظورتان از اینكه قرار است ابتدا شهرداری بدون دخانیات داشته باشیم این است كه ابتدا این سازمان مفاد آیین‌نامه‌اش را در سازمان‌ها و نهاد‌های وابسته به‌خودش اجرا می‌كند؟

همین‌طور است، در این آیین‌نامه مقرر شده كه در هیچ‌كدام از اماكن مربوط به شهرداری سیگار كشیدن مجاز نیست. جلوگیری از عرضه مواد دخانی در اماكن وابسته به شهرداری، جلوگیری از تبلیغات در ارتباط با دخانیات و مراقبت از افراد سیگاری در شهرداری و اجرای برنامه‌های آموزشی و تشویقی در ترك سیگار هم از دیگر برنامه‌هاست.

  • قرار نیست این طرح گسترش پیدا كند؟

چرا، با این كار به‌نظر می‌آید مقدمه‌ای فراهم شود كه بقیه سازمان‌های شهری، شهرهای اطراف و حتی كشورهای منطقه نیز این الگو را پیاده كنند. اما باید بگویم مهم‌ترین هدف ما هم این است كه سیگار كشیدن در تهران به‌صورت ضد‌ارزش درآید چون هنوز بسیاری از دختران و پسران ما می‌گویند كه فكر می‌كنند سیگار كشیدن جاذبه دارد؛

این یعنی سیگار كشیدن ارزش دارد و ما باید با اجرای آیین‌نامه شهرداری كاملا عكس این تفكر را ثابت كنیم.

  • حالا برویم سراغ آیین‌نامه جامع كنترل دخانیات؛ آیین‌نامه‌ای كه الان 2سال از زمان تصویب آن می‌گذرد و آیین‌نامه كنترل دخانیات شهرداری تهران هم متاثر از آن است.قرار بود 6 ماه بعد از تصویب این آیین‌نامه، مفاد آن به اجرا دربیاید  ولی واكنش‌های كارشناسان نشان می‌دهد كه به‌رغم اقدامات محدود هر از گاهی، ما هیچ پیشرفتی در اجرای مفاد این آیین‌نامه نداشتیم. چرا هنوز بعد از 2 سال در این زمینه هیچ اتفاقی نیفتاده است؟

برای پاسخ به این سؤال بگذارید این نكته را بگویم كه در مطالعات ما فقط 39 درصد از كودكان 13 تا 15 ساله در مورد خطرات سیگار در سال 82 آموزش دیده بودند. این عدد در سال 86، 29درصد شده؛ 

این یعنی ما در جهت آگاهی دادن به مردم كوتاهی كردیم. چون هنوز بیش از 60درصد كودكان ما آماده‌اند كه وارد جمع سیگاری‌ها شوند. برای همین عمده‌ترین كاری كه باید انجام دهیم آگاهی‌رسانی است چون یك بخش قانون برخورد است، مثل ممنوعیت سیگار كشیدن در اماكن عمومی و تعیین جریمه و... .  ولی اقدام مهم جلوتر از اینها، اطلاع رسانی است.

در قانون جامع كنترل دخانیات درصد قابل توجهی مالیات برای مصرف سیگار تعیین كردند كه محاسبات انجام شده نشان می‌دهد كه میلیاردها دلار، حاصل این مالیات بر مصرف دخانیات است.قانون هم صراحتا گفته این مالیات باید در جهت برنامه‌های حذف دخانیات به كار رود.

  • این برنامه‌های آموزشی محدود نشان نمی‌دهد كه ما از این مالیات جهت آگاهی‌رسانی به 60 درصد مردم در معرض خطر استفاده كرده‌ایم.

دقیقا همین‌طور است. ما الان سازمان‌های مردم نهاد متعددی داریم و وزارت بهداشت می‌تواند این سازمان‌ها را با همین مالیات حمایت كند كه در برنامه‌های آموزشی فعال شوند.

این اتفاق هم نیفتاده بنابراین شاید بهتر است به جای برخورد با اماكن عمومی و اقداماتی از این قبیل كه البته همین‌ها به درستی هم انجام نمی‌شوند، اقدامات آموزشی را گسترش دهیم چون هنوز سفره‌خانه‌ها و قهوه‌خانه‌ها قلیان در اختیار مردم قرار می‌دهند.

  • پس شما می‌گویید مهم‌ترین نقص، در اطلاع‌رسانی است و اینكه حتی برخوردهای انجام‌شده تا به حال هم كافی نبوده است؛ این یعنی فعلا باید منتظر سیر صعودی مصرف دخانیات باشیم؟

بله، ببینید همان‌طور كه گفتم اشكال اساسی در اجرای قانون جامع در فرهنگ‌سازی به‌صورت واضح است. ما متأسفانه برخلاف كشورهای موفق كه توانستند مصرف سیگار را از 32درصد به 20درصد برسانند،  ما از مصرف 11درصدی در حال اوج گرفتن هستیم.

شاخصی هم در مطالعات ما در نظر گرفته شد و آن هم این بود كه از كودكان مورد مطالعه سؤال شود چقدر مایلید كه طی سال آینده سیگار بكشید؟ در سال 82، 12درصد به این سؤال پاسخ مثبت دادند.

این رقم در سال 86 به 9 درصد رسید؛ یعنی گرایش كودكان به تجربه‌كردن سیگار كم شده ولی مصرف كننده‌های سیگار زیاد شدند؛ یعنی كودكانی كه در سال 82 تمایل داشتند كه سیگاری شوند حالا دیگر به جمع مصرف‌كنندگان دخانیات پیوستند.

نكته دیگر این است كه ما مردم را درگیر این معضل نمی‌كنیم؛ یعنی سازما‌ن‌های مردم‌نهاد و مردم و دانشجویان داوطلب را با برنامه‌های كنترل دخانیات درگیر حل معضل دخانیات نمی‌كنیم.

در این میان بحث تحقیقات هم مطرح است چون من ندیدم انجمن‌ها و اعضای هیئت علمی كه سال‌ها سابقه اجرایی دارند، برای یك سری از كارهای تحقیقاتی كه به كنترل استعمال دخانیات كمك می‌كند، دعوت شوند.

  • به‌نظر می‌رسد ما حتی در اقدامات اجرایی كه به خیال خودمان در مورد آنها فعال هستیم هم كند عمل می‌كنیم، مثلا چطور است كه الان دیگر همه می‌دانند كه با نبستن كمربند ایمنی، جریمه‌های سنگین باید بپردازند ولی جریمه در نظر گرفته شده برای سیگار كشیدن چرا كاری را از پیش نمی‌برد.

در این مورد باید بگویم كه در كشورهای اروپایی افراد اگر به‌ازای استعمال دخانیات جریمه شوند، این تخلف در فایل اجتماعی‌شان ثبت می‌شود  ولی در ایران این سیستم وجود ندارد؛

یعنی گلوگاهی وجود ندارد كه مردم را مجبور به پرداخت جریمه كند چون در كشورهای دیگر مردم از پرداخت جریمه به‌دلیل مداخلات بعدی نمی‌توانند فرار كنند ولی در ایران این سیستم ثبت هیچ وقت وجود نداشته و این علت باعث شده ما نتوانیم با افراد متخلف برخورد كنیم.(همشهری انلاین)


  • آخرین ویرایش:-
نظرات()   
   
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
آخرین پست ها

خوشمزه خطرناك..........سه شنبه 29 دی 1388

میوه بخورید..........سه شنبه 29 دی 1388

گوسفند زنده و سالم..........سه شنبه 29 دی 1388

سلامتی: چند نكته كاربردی..........سه شنبه 29 دی 1388

بروكلی و كاهش قند خون..........سه شنبه 29 دی 1388

درمان نابینایی با تولید سلول‌های چشم از پوست..........سه شنبه 29 دی 1388

با سیر و پیاز به جنگ سرطان بروید!..........سه شنبه 29 دی 1388

پوستی بدون چروك با 10 ماده غذایی..........سه شنبه 29 دی 1388

عدم آموزش برای انجام زایمان طبیعی باعث رشد بی رویه سزارین در کشور شده است ..........سه شنبه 29 دی 1388

یک عمل جراحی نادر قلب در بیرجند انجام شد ..........سه شنبه 29 دی 1388

80درصد جمعیت بالای 70 سال دچار آرتروز مفصلی هستند ..........سه شنبه 29 دی 1388

وزیر بهداشت: طرح تحقیقاتی مداخله در دیابت در شش شهر بزرگ کشور اجرا می شود ..........سه شنبه 29 دی 1388

واجدین شرایط تزریق واکسن آنفلوآنزای فصلی هر چه سریعتر برای واکسینه شدن اقدام کنند ..........سه شنبه 29 دی 1388

70درصد دانش آموزان نوجوان دچار اختلالات ستون فقرات هستند ..........سه شنبه 29 دی 1388

ژن تنظیم چاقی و دیابت کشف شد ..........سه شنبه 29 دی 1388

همه پستها